среда, 13 ноября 2019 г.

Նախագիծ


ծանոթացեք մեկնարկային մեդիափաթեթին, ընտրեք մեկ նյութ, կարդացեք, գրավոր վերապատմեք 5-7 նախադասությամբ, կարդացածը բանավոր ներկայացրեք դասարանում, կարող եք նաև ռադիոնյութ պատրաստել
   Փետրվարի յոթին ծնվել է Մխիթարյան միաբանության հիմնադիր, հայագետ Մխիթար Սեբաստացին։ Հոգևոր տարածներ կան, որոնք անձեռնմխելի լինեն բոլոր ցանկացած ոտնձգությունից և ցանկացաց միջամտությունից։ Մխիթար Սեբաստացին դա լավ հասկանում էր և համարում հայ եկեղեցիները և Հայաստանը անձեռնմխելի։ Նա նպատակ էր դրել կրթել հայ ժողովրդի խավարամութն և իր համահողների հետ հաջողությամբ կատարել է դա։ Սեբաստացու կենսագիր Ստեփանոս Ագոնցը վկայում է՝ «Խոհեմութիունը, որ մարդկային գործերում աչքը կև համարուի, միշտ է ամէն տեղ փայլեցավ Մխիթարայ վրայ»։
կարդացեք Աշոտ Բլեյանի «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիր. ինչպես սկսվեց ամեն ինչ» հարցազրույցը. ծանոթացեք, ուսումնասիրեք, գրավոր եզրակացություն-հետևություն արեք
   Իմ կարծիքով Մեր կրթահամալիրի պատմուծյունը շատ հետաքրքիր և լեցուն է։ Երեք Աշոտների պատմությունը շատ հետաքրքիր էր և ցույց էր տալիս, թե ոնց կարող են երեք նման մարդիկ հասնեն իր նպատակին։ Տեխնոլոգիաների պատմությունը ցույց է տալիս մեր դպրոցի ցանկությունը միշտ զարգանալ և ընկնել ժամանակից առաջ։ Նոյեմբեր ամիսը իրականում հետաքրքիր էր և միակ տոնը, որը մինչև դրան կար դա ինչ-որ մեկի ծնունդն էր։

Դերբայներ

116.
2) նստեցնել, սառչալ, ուրախացող, խմեցնել
117.
1) Անձրևի կաթած տեղը մի մեծ խոռոչ էր բացվել։
118.
2) Դաշտի խաղաղության մեջ քնքշորեն բուրացող ծաղիկները մի պահ մեղմեցին նրա հոգու ցավը։
119.
1) Գարնանային արևը հալեցրել էր ձյունը, ու վարարած գետերը դուրս էին եկել իրենց ափերից։
120.
3) Շատ կարդալուց վնաս չկա։
121.
1) Ապրելուց քաղցր է մեռնել քեզ համար։

Արշակունիներ


1. Ներկայացրե՛ք Տրդատ 3-րդ, Խոսրով 3-րդ Կոտակ և Տիրան արքաների կարևոր ձեռնարկումները
   Տրդատ Գ-ի օրոք հզորանում են կենտրոնական իշխանությունը և բանակը։ Վերելք է ապրել երկրի տնտեսությունը։ Նոր թափ է ստանում արևտուրը, որի գլխավոր կենտրոններն էին Արտաշատը և Մծբինը։ Տրդատ Գ-ն քայլեր էր ձեռնարկում եկեղեցու տնտեսապես ապահովելու համար, բաժանելով եկեղեցիներին հողաբաժիններ։ Զարգանում է կրթությունը՝ երեխաների մի մասին տալիս են ասորի դպրոցներ, իսկ մյուսներին հելլենական դպրոցներ, որպեսզի ապագայում ունենալ լավ թարգմանիչներ։
   Տրդատ Մեծի և նրա որդի Խոսրով Գ Կոտակի օրոք 330-338թ. ամրապնդվում է Հայոց աշխարհի պաշխպանական հզորությունը, վերելք է ապրում քաղաքաշինությունը։ Մեծամոր գետի հունը փոխվել էր և Արտաշատի մոտակայքում ճահիճներ էին առաջացել։ Այդ պատճառով Խոսրովը Դվին քաղաքը կառուցապատում էր և սարքում մայրաքաղաք։ Նրա հրամանով Գառնի ամրոցից մինչև Դվին կաղնու ծառեր են տնկում, թագավորը հրամայում է անտառը լցնել կենդանիներով՝ որսի և ժամանցի համար։ Դա աշխարհի առաջին արհեստական անտառներից էր։ Այս խաղաղ վիճակը ընդատում է մազքթաց թագավոր Սանեսանը։ 335թ. նա ներխուժում էր Հայաստան։ 336թ. Վաչե Մամիկոնյանը դուրս է շպրտում Սանեսանի զորքը իրան էլ սպանում։ 336թ. Սասանյաների զորքերը ներխուժում են Հայաստան։ Վաչե Մամիկոնյանը կրիկին դուրս է շպրտում այդ զորքերը։
   Խոսրով Գ որդու Տիրանին (338-350թ.) Կոստանդիոս Բ ճանաչել էլ հայոց թագավոր, սակայն կայսրությունում պատանդ են պահել Տիրանի մի որդին՝ Տրդատը, և թոռները՝ Գնելն ու Տիրիթը։ Հռոմեական կայսրության հետ հակամարտության ընթացքում պարսից արքան ձգտում էր ասպարեզից հեռացնելու հռոմին աջակցող Տիրանին։ Հայաստան եկած Ատրպատականի մարզպան Վարազը ձերբակալեց Տիրանին ածուխով աչքերը դաղեց և տարավ Շապուհի մոտ։ Հայ-ավագանին Կոստանդիոս կայսրի մոտ պատվիրակություն ուղղարկեց՝ առաջարկելով պարսիկների դեմ կազմել դաշինք։ Շապուհը իմանալով դա ազատեց Տիրանին, սակայն նա կույր լինելու պատճառով գահ բարձրացավ Տիրանի որդին Արշակ Բ։

понедельник, 21 октября 2019 г.

Բայեր


111.
1) խազմզել, պատռտել, վազվզել, քաշքշել
112.
4) թրթռալ, հեղեղել, պատռտել, կտրատել
113.
3) Այն ժամանակ, երբ շեն էր Մանասի խրճիթը, Օրանջիայի ձորակում մասրենիներ չկային, տան պատերի վրայով խլեզները չէին վազվզում, վայրի վարդերի տեղ բոստանում վարունգն էր ծաղկում։
115.
Գտա, մտա, տեսավ, կերանք, հասած, թող
4) վեցը

Արշակունիների արքայացանք


Տրդատ Ա 66-88 թ.
Պարթև-Արշակունիների
Սանատրուկ 88-110 թ.
Վաղարշ Ա 117-140 թ.
Սոհեմոս Տիգրան 140-161, 164-185 թ.
Բակուր Արշակունի 161-163 թ.
Վաղարշ Բ 185-198 թ.
Խոսրով Ա 198-215 թ.
Սասանյան հեղաշրջումը Հայաստանում 226 թ.
Տրդատ Բ 216-252 թ.
Արտավազդ Ե
Խոսրով Բ
Տրդատ Գ Մեծ 287-330 թ.
Ոսխայի ճակատամարտը 297 թ.
Մծբինի պայմանագիրը 297 թ.
Ալանների հաղթանակը և Տրդատ Բ 252 թ.

Պատմություն


1. Ի՞նչ պատմական նշանակություն ունեցավ Քրիստոնեության ընդունումը հայ ժողովրդի կյանքում
   Ինչպես հայտնի է դրախտը նկարագրվում է Եփրատի և Տիգրիսի ակունքներում։ Դրանից պարզ է դառնում, որ հավատի ակունքները Հայկական լեռնաշխարհում են։ I դարից քրիստոնեական քարոզչությունը և այլ գաղափարը միահյուսվում են։ Քրիստոսը ուղարկում է Հայոց աշխարհ Սբ Թադեոսին և Սբ Բարդուղիմեոսին, որ նրանք տարածեն քրիստոնեությունը։ Մինչև Գրիգոր լուսավորչի կողմից Հայոց եկեղեցական նվիրապետության հաստատման ժամանակները Եդեսիայում, Արտազում և Սյունիքում էին։
   III դ. Երկրորդ կեսից Հայաստանի համար քաղաքական և կրոնական իրադարձությունները պայմանավորված էին Սասանյան Պարսկաստանի նվաճողական քաղաքականության դեմ հայ ժողովրդի դիմակայությամբ։ Զրադաշտական մոգերը քանդում էին հայոց հեթանոսական պաշտամունքի շինությունները։
   Հայաստանում Քրիստոնեությունը պետական կրոն հռչակելը մեծ ազդեցություն ունեցավ հայ ժողովրդի և պետության հետագա զարգացման վրա։ Դարեր շարունակ հայ ժողովրդի հոգեվոր և գաղափարական առաջնորդն ու պաշտպանն է եղել առաքելական եկեղեցին։ Եկեղեցու հովանու տակ աշխատել ու ստեղծագործել Մեսրոպ Մաշտոցն, Մովսես Խորենացին, Դավիթ Անհաղթը, Գրիգոր Նարեկացին և ուրիշները։ Հայոց պետականության համար դժվար պահերին երբ բռնապետությունները բաժանումների են ենթարկում պետությունները Հայ-առաքելական եկեղեցին պահպանել է երկրի էթնո-հոգեվոր ամբողջությունը շնորհիվ իր նվիրապետական կառույցի։ Եկեղեցու թեմերը ներառում էին Հայաստանի ամբողջական տարածքը և դրանով էր պայմանավորված Մայր աթոռի առաջնորդությամբ ազգային գործերի տնորինության համահայկական նշանակությունը։

понедельник, 14 октября 2019 г.

Հայոց լեզվի տնային


100.
Թվացել, ասաց, բարձրացել, հասան, հեռանում, մտան
3) վեցը
101.
2) հեռացել են, շտապեցին, գովերգեցին, պիտի խոսեիր
102.
4) գրոտել, կարդալ, մեղանչել, տնկել
103.
4) ուտել, հագնել, սովորել, խմել
104.
4) Բողարը ջահել շուն էր, գայլից դեռ մի քիչ վախենում էր, այդ պատճառով էլ հաչում էր դեռ հեռվից։